Με ακανόνιστη περίοδο μπορείτε να μείνετε έγκυος, αρκεί να γίνεται ovulation. Η δυσκολία είναι άλλη: δεν ξέρετε πότε. Όσο πιο πολύ αλλάζει η διάρκεια του κύκλου από μήνα σε μήνα, τόσο πιο δύσκολα εντοπίζονται οι γόνιμες μέρες, και σε ορισμένες γυναίκες η ωορρηξία γίνεται σπάνια ή καθόλου. Τα περισσότερα αίτια, πάντως, βρίσκονται εύκολα και θεραπεύονται.
Πότε ο κύκλος θεωρείται ακανόνιστος
Φυσιολογικός είναι ο κύκλος που διαρκεί από 21 έως 35 ημέρες. Ακανόνιστο τον θεωρούμε όταν:
- είναι μικρότερος από 21 ή μεγαλύτερος από 35 ημέρες,
- η διάρκειά του διαφέρει περισσότερο από 7 έως 9 ημέρες από τον έναν μήνα στον άλλο,
- έχετε λιγότερες από οκτώ ή εννέα περιόδους τον χρόνο,
- η περίοδος λείπει για τρεις μήνες ή περισσότερο.
Μια μεμονωμένη καθυστέρηση δεν σημαίνει ακανόνιστο κύκλο. Δείτε τι μπορεί να φταίει για μια καθυστέρηση περιόδου.
Γιατί η περίοδος δεν είναι σταθερή
- Polycystic ovary syndrome: η συχνότερη αιτία. Συνοδεύεται συχνά από ακμή, τριχοφυΐα ή αύξηση βάρους.
- Διαταραχές του θυρεοειδούς, τόσο ο υποθυρεοειδισμός όσο και ο υπερθυρεοειδισμός.
- Υψηλή προλακτίνη.
- Έντονο στρες, απότομη απώλεια ή αύξηση βάρους, πολύ εντατική άσκηση. Ο εγκέφαλος «παγώνει» προσωρινά την ωορρηξία.
- Μειωμένο ωοθηκικό απόθεμα και προεμμηνόπαυση, όπου οι κύκλοι αρχικά κονταίνουν και έπειτα αραιώνουν.
- Διακοπή αντισυλληπτικών ή θηλασμός: ο κύκλος μπορεί να χρειαστεί μερικούς μήνες για να σταθεροποιηθεί.
Πώς βρίσκω τις γόνιμες μέρες με ακανόνιστο κύκλο
- Παρατήρηση της τραχηλικής βλέννας. Όταν γίνει διάφανη και ελαστική, η ωορρηξία πλησιάζει, όποια ημέρα του κύκλου κι αν είναι.
- Τεστ ωορρηξίας. Χρειάζονται περισσότερες ταινίες, αφού δεν ξέρετε πότε να ξεκινήσετε. Στο σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών μπορεί να βγουν ψευδώς θετικά, επειδή η LH είναι μόνιμα αυξημένη.
- Τακτικές επαφές. Δύο με τρεις φορές την εβδομάδα, όλο τον μήνα. Είναι η πιο απλή και αποτελεσματική τακτική όταν ο κύκλος δεν προβλέπεται.
- Υπερηχογραφική παρακολούθηση στο ιατρείο, που δείχνει με ακρίβεια πότε ωριμάζει το ωοθυλάκιο.
Πώς υπολογίζεται το γόνιμο παράθυρο σε σταθερό κύκλο θα το δείτε στο άρθρο για τις γόνιμες μέρες.
Ποιες εξετάσεις χρειάζονται
- Ορμονικός έλεγχος τη 2η έως 4η ημέρα του κύκλου: FSH, LH, οιστραδιόλη, προλακτίνη, TSH, ανδρογόνα.
- Αντιμυλλέρειος ορμόνη (AMH), για την εκτίμηση του ωοθηκικού αποθέματος.
- Διακολπικό υπερηχογράφημα, για τη μορφολογία των ωοθηκών και το ενδομήτριο.
- Progesterone στο δεύτερο μισό του κύκλου, που επιβεβαιώνει αν έγινε ωορρηξία.
Θεραπεία: πώς αποκαθίσταται η ωορρηξία
Η αντιμετώπιση στοχεύει την αιτία. Η ρύθμιση του θυρεοειδούς ή της προλακτίνης επαναφέρει συνήθως τον κύκλο μέσα σε λίγους μήνες. Στο σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, απώλεια βάρους της τάξης του 5 έως 10% αρκεί συχνά για να επανέλθει η ωορρηξία. Όταν αυτά δεν φτάνουν, χορηγούνται φάρμακα πρόκλησης ωορρηξίας, όπως η λετροζόλη ή η κλομιφαίνη, με υπερηχογραφική παρακολούθηση, και οι επαφές ή η intrauterine insemination (IUI) προγραμματίζονται ανάλογα. Τα φάρμακα αυτά λαμβάνονται μόνο με ιατρική παρακολούθηση.
Πότε να μη χάσετε χρόνο
Αν ο κύκλος σας ξεπερνά τις 35 ημέρες ή η περίοδος λείπει για μήνες, μην περιμένετε να συμπληρωθεί χρόνος προσπαθειών. Ο έλεγχος μπορεί να γίνει από την αρχή, και είναι απλός. Το ίδιο ισχύει αν είστε άνω των 35 ετών. Για τη συνολική διερεύνηση του ζευγαριού, δείτε τη σελίδα για την infertility.
Frequently Asked Questions
Μπορώ να μείνω έγκυος αν έχω ακανόνιστη περίοδο;
Ναι, εφόσον γίνεται ωορρηξία. Μπορεί να χρειαστεί περισσότερος χρόνος, επειδή οι γόνιμες μέρες είναι λιγότερες μέσα στον χρόνο και πιο δύσκολο να εντοπιστούν.
Πότε κάνω τεστ εγκυμοσύνης αν δεν ξέρω πότε περιμένω περίοδο;
Τρεις εβδομάδες μετά την τελευταία επαφή χωρίς προφύλαξη το αποτέλεσμα είναι αξιόπιστο. Αλλιώς, υπολογίστε με βάση τον μεγαλύτερο κύκλο που είχατε τους τελευταίους μήνες.
Ακανόνιστη περίοδος σημαίνει ότι δεν έχω ωορρηξία;
Όχι απαραίτητα. Πολλές γυναίκες έχουν ωορρηξία, απλώς σε απρόβλεπτο χρόνο. Αν γίνεται ή όχι, φαίνεται με μέτρηση προγεστερόνης ή με υπέρηχο.
Ρυθμίζουν τα αντισυλληπτικά τον κύκλο για να συλλάβω μετά;
Τα αντισυλληπτικά δίνουν τακτική αιμορραγία όσο τα παίρνετε, δεν θεραπεύουν την αιτία. Μετά τη διακοπή, ο κύκλος επιστρέφει συνήθως στο προηγούμενο μοτίβο του.
Πότε πρέπει να πάω στον γιατρό;
Αν ο κύκλος σας είναι σταθερά πάνω από 35 ημέρες, αν λείπει η περίοδος για τρεις μήνες ή αν προσπαθείτε να συλλάβετε για έξι μήνες χωρίς αποτέλεσμα.